وضعيت ايدز در ايران

      اولين مورد عفونت HIV در ايران در سال 66، در يك كودك مبتلا به هموفيلي شناسايي شد و متعاقب آن موارد بيماري رو به افزايش گذاشت و تا اوايل آبان ماه امسال تعداد 13702 نفر در ايران مبتلا به ايدز بوده كه تاكنون 1709 نفر نيز جان خود را از دست داده‌اند. اما بر اساس تخمين‌هاي صورت گرفته در حدود 70 هزار نفر در ايران مبتلا به اين عفونت هستند. از لحاظ نسبت جنسي مبتلايان در حدود 95 درصد مردان و 5 درصد زنان مبتلا هستند. شايع‌ترين راه انتقال در ايران از طريق اعتياد تزريقي است اما موارد انتقال از طريق تماس‌هاي جنسي نيز در حال افزايش است.

   طراحي برنامه پايش و ارزشيابي كنترل ايدز، راه ‌اندازي برنامه نظام مراقبت رفتاري در 10 منطقه دانشگاهي كشور، تهيه پروتكل مراقبت اپيدميولوژيك بيماري آميزشي و تامين داروهاي خط دوم درمان براي بيماران نيازمند، از جمله اقدامات وزارت بهداشت در زمينه مبارزه با ايدز در سال جاري مي باشند.

 

   HIV مخفف ""Human Immunodeficiency Virus  به معني "ويروس نقص ايمني انسان" مي‌باشد.  ويروس، يك ذره زنده خيلي كوچك است كه مي‌تواند تكثير و پخش شود اما براي زندگي نياز به موجود زنده ديگري دارد. وقتي ويروس، سلولي را آلوده كند شروع به تكثير در داخل آن سلول مي‌كند كه در نهايت منجر به آسيب آن سلول مي‌شود.  (سيستم ايمني، گروهي ازسلولها و ارگانها هستند كه بدن را در برابر ويروسها و عفونتها محفاظت مي‌كنند.)

   ايدز (AIDS) مخفف Acquired Immune Deficiency Syndrome به معني سندرم نقص ايمني اكتسابي مي‌باشد. وقتي سيستم ايمني آسيب ببيند، نه تنها در برابر ويروس HIV (كه در آغاز به آن صدمه زده) بلكه به نسبت به بقيه عفونتها هم آسيب پذير مي‌شود و ديگر قادر به كشتن ميکربها و ويروسهايي كه قبلاً برايش مشكلي ايجاد نمي‌كردند نيست و لذا با گذشت زمان، افراد آلوده به HIV بيشتر و بيشتر بيمار مي‌شوند و معمولاً سالها پس از آلودگي به يكي از بيماريهاي خاص٬ شديداً مبتلا مي‌شوند و در اين زمان گفته مي‌شود كه آنها به ايدز مبتلا شده‌اند. بنابراين  زماني كه فرد آلوده به ويروس HIV براي اولين بار به يك بيماري جدي مبتلا شود و يا وقتي كه تعداد سلولهاي ايمني باقيمانده در بدن او از حد معيني كمتر شود، مبتلا به بيماري ايدز در نظر گرفته مي شود.

   راه‌هاي انتقال

1 -  رابطه جنسي بدون محافظت با فرد آلوده؛

2 – تماس با خون فرد آلوده؛

3- سرايت از مادر حامله آلوده به جنين در داخل رحم و يا از شيرمادر آلوده به كودك؛

4 – استفاده از محصولات خوني آلوده؛

5 – داروهاي تزريقي.

   ويروس ايدز از چه راههايي منتقل نمي شود؟

   ويروس ايدز از طريق تماس‌هاي معمولي مثل دست دادن، در آغوش كشيدن، روبوسي، عطسه، سرفه كردن و استفاده از حمام و دستشويي و استخر عمومي، استفاده از ظروف و وسايل غذاخوري مشترك و نيش حشرات منتقل نمي‌شود. پس نگران نباشيد وبدانيد كه افراد آلوده و بيمار، نياز به حمايت و همدلي جامعه دارند. آن‌ها را طرد نكنيد،

   علائم بيماري چگونه ظاهر مي شود؟

   بـا کاهـش قدرت سيستـم دفاعـي، بـه مـرور زمـان بـدن آماده ابتلا به عفونتها و سرطانهايي مي شود که به طور معمول در مردم عادي ديده نمي شوند، اين بيماريها بصورت بيماريهاي ريوي، اسهالهاي شديد و مـزمـن،‌ تبهـاي طولانـي، کاهـش وزن،‌ اختلالات شخصيتـي،‌ بيماريهـاي مغـزي و پوستـي خـود را نشـان مي دهند که درنهايت منجر به مرگ فرد مبتلا خواهد شد. علائم آلودگي با HIV بسيار پيچيده است و داراي مراحل چندي است كه الزاماً همه آنها در افراد آلوده مشاهده نمي شود.

   تشخيص عفونت ويروسي ايدز

   با انجام آزمايش خون مي‌توان وجود ويروس در بدن را بعد از طي دوره نهفتگي شناسايي كرد، يعني بلافاصله بعد از ورود ويروس به بدن آزمايش مثبت نشده و معمولاً بعد از 2 هفته تا 3 ماه بعد آزمايش مثبت خواهد شد.

   آيا درماني وجود دارد؟

   متاسفانه مطالعات نشان مي‌دهد كه بسياري از افراد گمان مي‌كنند كه براي ايدز درماني وجود دارد كه منجر مي‌شود كه آنها احساس امنيت داشته و ريسك بيشتري بكنندکه البته آنها در اشتباهند. هنوز هيچ درمان قطعي براي ايدز بوجود نيامده است. تنها درمانهاي دارويي ضد ويروس وجود دارد كه پيشرفت HIV به سمت AIDS را آهسته‌ تر مي كند و در اين حالت فرد چند سال مي‌تواند زندگي سالمي داشته باشد.

   -  در برخي موارد، درمان ضد ويروس پس از چند سال تأثير خود را از دست مي‌دهند و در برخي موارد ديگر فرد از AIDS بهبود مي‌يابد ولي با HIV براي دهه‌ها زندگي مي‌كند ولي اين افراد مجبورند كه براي تمام عمر روزانه داروهاي قوي مصرف كنند كه گهگاه با عوارض جانبي ناخوشايند همراه است.

   -  هنوز هيچ راهي براي درمان قطعي HIV وجود ندارد و تا اين لحظه تنها راه ايمن باقي ماندن، آلوده نشدن است.

   راه‌هاي پيشگيري از ايدز

   با توجه به اين كه تاكنون درمان مؤثر و قطعي براي بيماري ايدز شناخته نشده و با توجه به معضلات و مشكلات اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي، سياسي و ... كه از عواقب بيماري ايدز است، بهترين و مؤثرترين برنامه‌ها، اقدامات پيشگيري در تماس جنسي، پيشگيري از انتقال ويروس از مادر به كودك و پيشگيري در تماس با خون و فرآورده‌هاي خوني است. همچنين افزايش سطح آگاهي عموم مردم به خصوص گروه‌هاي در معرض خطر مثل جوانان از طريق آموزش و اطلاع‌رساني بسيار ضروري مي باشد.

      ايدز يک بيماري است، گناه نيست. راه هاي پيشگيري و سرايت آن را ياد گرفته و بدانيم که چگونه خود را از آلوده شدن به ويروس آن محافظت کنيم و در صورتي که با افراد آلوده به ويروس اچ. آي. وي. مواجه شديم، با آنان مانند يک "بيمار" و نه مانند "گناهکار" رفتار کنيم و بدانيم برخورد صحيح با آنان چگونه بايد باشد.

به نقل از پايگاه اطلاع رساني: همشهري، ايران اچ آي وي، ايسنا، ايرنا و مهر